تاریخچه ی بیت­کوین | بیت کوین چیست

زندگی دیجیتال، ارز دیجیتال هم می خواهد اما همانطور که خیلی از مناسبات زندگی دیجیتال در واقعیت را نمی توانید ببنید، ارز دیجیتال و حتی نهاد سازنده ی آن را هم نخواهید دید. اما این دو همچنان رو پیشرفت بوده و جایگاه مهمی را در زندگی واقعی ما پیدا کرده اند.  امروز به طور مفصل در مورد ارز دیجیتال و مهمترین ارز دیجیتال یعنی بیت کوین صحبت خواهیم کرد.

ارز دیجیتال (Digital Currency) چیست؟

قبل از هر چیز به نظر می رسد بهتر است در مورد اینکه رمز دیجیتال چیست صحبت کنیم. ارز دیجیتال یا همان رمز ارز، در واقع یک نوع پول یا ارز است که جایگزین ارز های رایج در دنیای دیجیتال شده است، این نوع ارزها به صورت غیر متمرکز و در بستر شبکه بلاک­چین فعالیت می کنند که با استفاده از پروتکل­های رمزگذاری شده بسیار قوی و پیچیده ­ای طراحی شده ­اند.

دو هدفی که ایجاد اینگونه ارز­ها دنبال می کنند عبارتند از:

• افزایش امنیت و جلوگیری از تقلب و کلاهبرداری ارزی
• آسان شدن هرچه بیشتر مبادلات و حذف واسطه ها بین خریداران و فروشندگان

در حال حاضر ارزهای دیجیتال زیادی وجود دارند مثل بیت کوین، ریپل ، اتریوم و لایت کوین. مهم ترین و محبوب ترین آنها در ایران بیت کوین می باشد. در ادامه به آن می پردازیم اما قبل از آن بهتر است نگاهی به تفاوت پول فیات و ارز دیجیتال داشته باشیم.

تفاوت پول فیات و ارز دیجیتال

پول فیات (بی پشتوانه) پولی است که دارای ارزش ذاتی نبوده و تنها ناشی از دستور دولتی یا قانون باشد. اما در مورد تفاوت پول فیات و ارز دیجیتال، جدا از تفاوت ماهیت فیزیکی و مجازی آنها می توان به موارد زیر نیز اشاره کرد:

• بر خلاف پول فیات دولت نمی تواند کنترلی بر روی ارز دیجیتال داشته باشد.
• دولت می تواند هرچقدر که بخواهد پول فیات را از طریق بانک مرکزی چاپ کند در حالیکه ایجاد رمز ارز جدید مطابق با شرایط از پیش تعریف‌شده صورت گرفته و همه از آن آگاه بود و بعضا محدودیت تعداد نیز دارند.
• چون کسی هویت صاحب کیف پول ها در بلاکچین را نمی داند پس ارزهای دیجیتال قادر به پنهان کردن ثروت فرد هستند. در حالیکه پول فیاتی که معمولا در حساب‌های بانکی نگه داشته می‌شود امکان دسترسی دولت و بانک را به اطلاعات صاحب حساب دارند.
• بعد از پرداخت با ارز دیجیتال و ثبت تراکنش‌ها، دیگر امکان برگشت آن‌‌ها وجود ندارد. اما در مورد پول فیات اینطور نیست و دولت و بانک‌ها می‌ توانند هر زمان که صلاح بدانند تراکنش‌های شما را برگردانند.

• در تراکنش‌های ارز دیجیتال نام فرستنده و دریافت کننده­ ی پول ناشناس خواهد ماند در حالیکه در مورد پول فیات اینطور نخواهد بود.
• بانک‌ها می‌توانند هر زمان که بخواهند تراکنش‌ های با پول فیات را متوقف کنند اما توقف در تراکنش‌های ارز دیجیتال در حالت عادی ممکن نخواهد بود.

بیت‌کوین (Bitcoin)

بیت کوین که به اختصار BTC نامیده می شود و نماد آن ₿ می باشد، اولین ارز رمزنگاری‌ شده ‌ای است که به جهان معرفی گردید. در تعریف ساده ای از آن، می توان گفت که بیت­کوین یک رمزارز یا ارز رمزنگاری‌شده است که هیچ حکومت و یا نهاد واسطه‌ای آن را کنترل نمی‌کند و به صورت کاملاً غیرمتمرکز اداره می‌شود. با این رمز ارز معاملات بین افراد بواسطه ی محو شدن واسطه هایی مثل بانک با چند کلیک به راحتی صورت می پذیرد. تمام تراکنش ها و معاملات انجام شده در بیت کوین، در شبکه‌ ای به نام بلاک‌چین قابل رهگیری و ذخیره است که در مورد آن صحبت خواهیم کرد.

بیت کوین در سال 2008 توسط ساتوشی ناکاموتو اختراع و در سال 2009 استفاده از آن با انتشار نرم افزار متن باز آن آغاز شد.

خالق مرموز بیت کوین

همانطور که اشاره کردیم خالق بیت کوین ساتوشی ناکاموتو (Satoshi Nakamoto)  می باشد که نام فرد یا افرادی ناشناس است. ساتوشی ناکاموتو تا سال 2010 در این پروژه حضور داشت اما در همین تاریخ از آن خارج شد. اما در سال 2021 فردی به نام کریگ استیون رایت ادعایی مبنی بر اینکه خالق بیت کوین است توانست با ارائه ی مدارکی در دادگاه پیروز شود. هر چند هنوز هم شک و شبهه های زیادی در مورد درستی ادعای این فرد وجود دارد.

ویژگی‌های بیت­کوین

بیت­کوین به عنوان یک ابزار سرمایه گذاری، دو ویژگی اصلی در برابر پول دارد که شکل جدید از نظام اقتصادی را ایجاد می کند. این دو ویژگی عبارتند از:

• غیرمتمرکز بودن
• در امان ماندن از چاپ واحدهای پولی بیشتر

بلاکچین (Blockchain) و تفاوت آن با بیت کوین

خیلی ها به اشتباه این دو را معادل هم می دانند اما در واقع اینطور نیست و باید گفت که بیت کوین اولین محصول مهم بلاکچین است.

در واقع بلاک­چین یک نوع سیستم ثبت اطلاعات و گزارش می باشد که بر خلاف دیگر سیستم ها، اطلاعات ذخیره‌ شده روی آن، میان همه ­ی اعضای یک شبکه به اشتراک گذاشته می‌شود. با استفاده از این رمزنگاری و توزیع داده ‌ها، امکان هک، حذف یا دستکاری اطلاعات ثبت‌شده، تقریباً غیر ممکن می شود.

بلاک­چین  از دو کلمه ­ی Block (بلوک) و Chain (زنجیره) بوجود آمده است زیرا در حقیقت این فناوری زنجیره‌ای از بلوک‌ها می باشد که می تواند در هر بلوک هر نوع اطلاعاتی ثبت گردد. یا به عبارتی  این زنجیره ی بلوکی، پایگاه داده‌ای متشکل از فهرست سوابق تراکنش‌هایی می باشد که مدام در حال رشد است و بر تعدادش افزوده می‌ گردد. به این سوابق بلاک (Block) گفته می شود که از طریق رمزنگاری (Cryptography) به هم متصل می‌ شوند. بلاک‌ها در زنجیره‌ای از نودها (Node) با شبکه‌ی همتا به ‌همتا قرار می گیرند.

به مخزن ذخیره‌سازی­ که تشکیل می‌ گردد، دفتر کلِ دیجیتال (Digital Ledger) می‌گویند. به عبارتی دیگر، بلاک چین نوعی دفترِ کلیِ توزیع‌شده (Distributed Ledger) است.

هر کدام از این بلاک ‌ها نیز دارای هش (Hash) هستند. هش رشته‌ای متنی است که از یک تابع ریاضی خاص تولید شده است و کاربرد آن جلوگیری از تقلب و تغییر اطلاعات در یک سیستم می باشد.  هشِ یک داده یا ورودی، همیشه ثابت است. در بلاک چین، علاوه بر اینکه هر بلاک‌ دارای یک هش است، حاوی هش بلاک قبلی هم می باشد. بنابراین هر تغییری در اطلاعات یک بلاک، هش آن را به طور کلی تغییر می‌دهد و بلاک چین را غیرمعتبر می کند.

تا کنون هزاران ارز دیجیتال معرفی شده است که هر کدام از آنها از یک شبکه ی بلاک چین خاص استفاده می کنند. پس توجه به نوع بلاک چین و قوانین خاص آن، در زمان انجام معاملات و مبادلات ارز دیجیتال، بسیار مهم و ضروری است. نکته ی مهم دیگر این است که ارزهای دیجیتال، از یک شبکه برای انتقال استفاده نمی‌کنند و تنها ارزهایی که در بستر یک شبکه ­ی بلاک‌چین مشترک باشند از یک شبکه ­ی یکسان استفاده می کنند. در مورد شبکه های انتقال ارز دیجیتال نیز مفصل صحبت خواهیم کرد.

نود (Node)  چیست؟

در هر شبکه­ ی بلاک‌چین، تعدادی نود یا گره وجود دارد که در واقع بخشی از اعضای جامعه ­ی ارزهای دیجیتال می باشند که وظیفه شان، تأمین امنیت و تأیید تراکنش ‌ها در شبکه است. نود انواع متفاوتی دارد و هر یک از نودها، دارای شناسه ­ی منحصربه‌فردی می باشند که با برخورداری از آن در شبکه بلاک‌چین از سایرین متمایز می‌گردد.

هر کاربری که مایل است به عنوان نود در شبکه ­ی بلاک‌چین فعالیت کند، باید سخت افزار مورد نیاز آن را هم تهیه کند. بعد از آن یک نسخه ­ی کپی از تمام داده‌های شبکه ­ی بلاک‌چین در اختیار هر کدام از نودها قرار می‌گیرد. نودها، ضمن ثبت و ضبط داده‌ها، کلیه­ ی اطلاعات را در اختیار اعضای جامعه­ ی ارزهای دیجیتال قرار می‌دهند.

پس زمانی یک تراکنش، می تواند در شبکه­ ی بلاک‌چین تأیید ‌شود که توسط نودها ثبت و ضبط شده باشد. بنابراین همانطور که مشاهده کردید نود یکی از اصلی‌ترین پایه‌های زیربنای بلاک‌چین را  تشکیل می‌دهد.

استخراج بیت کوین یا ماینینگ (Mining)

همانطور که گفتیم با رمز ارزها دیگر نیازی به بانک ها و موسسات مالی نیست و عملکرد بیشتر این ارزهای دیجیتال شبیه یک شبکه ­ی همتا به همتاست و تراکنش ‌های (شامل انتقال سکه‌ بین افراد مختلف، ایجاد قراردادهای هوشمند و …) این شبکه‌ها بدون نیاز به واسطه ها انجام می‌شوند و امنیت این شبکه ها بر عهده ی ماینرها یا استخراج کننده ها می باشد.

تراکنش‌هایی که در بالا به آن اشاره کردیم پس از اعتبارسنجی توسط مشارکت‌کنندگان شبکه (node) باید برای پردازش و ثبت شدن در بلاک چین، پردازش شوند و چون هیچ نهاد مرکزی برای پردازش تمامی این تراکنش ها وجود ندارد، استخراج کننده ها، کامپیوترها و دستگاه‌های محاسباتی مخصوص خود را در اختیار شبکه قرار می‌ دهند تا به انجام این فرایند کمک کنند. پس زمانی که ماینری فرایند پردازش یک بلاک را تمام کند یا به اصطلاح آن را استخراج کند، پاداشی را از سوی شبکه دریافت می کند که به آن، پاداشِ بلاک (Block Reward)  می گویند که به صورت سکه های دیجیتالی می باشد. علاوه بر این، ماینر می تواند، کارمزدهای مربوط به تراکنش ‌های بلاک را هم دریافت کند.

هدف اصلی از این کار تایید تراکنش‌هایی است که باید در دفتر کل توزیع شده‌ (بلاک چین) ثبت گردند.

ماینر تا زمانی که یک سخت‌افزار محاسباتی قدرتمند و متصل به اینترنت و برق کافی داشته باشد، قادر است در هر زمان و مکانی استخراجش را انجام بدهد.  پس این نحوه ­ی کارِ ارزهای دیجیتالی که شبکه­ ی‌ آن‌ها مبتنی بر استخراج است که به اصطلاح به آن “اثبات کار” می گویند، برای ماینرها ایجاد انگیزه می کند تا دست به این کار بزنند و سهم خود را از این تراکنش ها بردارند.

تفاوت نود و ماینر

همانطور که گفتیم نود و ماینر هر دو  کار اعتبار سنجی را انجام می دهند و هر دو در فرآیند اجماع بلاک چین نقش دارند. اما ماینر برای انتخاب یک تراکنش معتبر، باید یک فول نود را اجرا کند. بدون فول نود ماینر نخواهد فهمید که معاملاتِ پیشنهادی براساس تاریخچه ­ی معاملات فعلیِ بلاک­چین دارای اعتبار هستند. پس یک ماینر همیشه یک فول نود است در حالیکه یک نود لزوما به صورت همزمان ماینر نیست. به زبانی دیگر نود بعد از اعتبارسنجی تراکنش ها، این اطلاعات را به نود بعدی انتقال می دهد. اما ماینر یک فول نود است که علاوه بر اعتبارسنجی تراکنش­ها و بلاک ها، بلوک های جدید را هم می سازد.

شبکه­ ی ارز دیجیتال

هر ارز دیجیتالی در شبکه­ ی مشخصی انتقال داده می‌شود که به مسیرِ انتقال آن، شبکه ی ارز دیجیتال می گویند. البته بعضی ارزها هم هستند که در شبکه‌های مختلف قابل انتقال می باشند. این شبکه‌ها با توجه به نوع ارز، به دو دسته تقسیم می شوند که عبارتند از کوین ها و توکن ها.

کوین‌ها دارای شبکه ­ی بلاک‌چین مخصوص به خود بوده و مستقل عمل می‌کنند. مانند: بیت کوین، اتریوم، بیت کوین کش، لایت کوین و…

توکن‌ها شبکه ­ی اختصاصی نداشته و بر بستر دیگر رمز ارزها کار می‌کنند. مانند: دای،  بت، یرن، آوی، چین لینک و فایننس …

  کیف پول

برای نگهداری از ارزهای دیجیتال به والت یا کیف پول ارز احتیاج است که این والت یک نوع نرم افزار است که کلید خصوصی (رمز عبور یا پسورد حساب) و کلید عمومی (همان شماره حساب) را در خودش ذخیره کرده و با اتصال به بلاک­چین‌های مختلف، امکان ارسال یا دریافت رمز ارز را برای فرد فراهم می کند. چیزی که داخل کیف پول وجود دارد، سابقه‌­ی تراکنش‌های ثبت شده بر روی بلاکچین می باشد. وقتی فردی برای شما ارزی مانند بیت کوین را ارسال می‌ کند، در واقع با این عمل، عدم مالکیت آن بیت­کوین‌ها را امضاء و مالکیت آن‌ها را به شما انتقال می ‌دهد. پس برای خرج یا انتقال ارزهای دیجیتال باید کلیدِ خصوصی ذخیره شده در والت، با آدرسِ عمومی که برای آن فرستاده و امضاء شده ‌اند، همخوانی داشته باشد. توجه داشته باشید که هر کیف پولی از هر ارز دیجیتالی­ پشتیبانی نمی کند و ارزهای متفاوت نیاز به کیف پول متفاوت دارند. این امر باعث بوجود آمدن برخی محدودیت ‌ها می گردد.

بهترین کیف پول بیت کوین

از آنجایی که بیت کوین یکی از مهم ترین ارزهای دیجیتال می باشد، کیف پول های زیادی نیز برای آن وجود دارد که رایگان هستند. اما در این میان کیف پولی بهترین خواهد بود که مطابق با شرایط شما از جمله سطح دانش، میزان سرمایه و امکانات مد نظر شما باشد و کار با آن برای کاربر آسان بوده، معتبر باشد و قادر باشد به خوبی امنیت بیت کوین‌ها را برقرار کند. علاوه بر اینها مواردی نظیر دسترسی به اینترنت، کامپیوتر یا تلفن همراه را هم باید مد نظر داشت که از این حیث کیف پول های بیت کوین انواع مختلفی داشته و در سیستم عامل های مختلف قابل اجرا می باشند. اما در زیر به بهترین کیف پول های 2022 اشاره می کنیم:

• Trust Wallet (موبایل) : بهترین گزینه برای تازه‌کارها
• Electrum (دسکتاپ و موبایل) :بهترین گزینه برای حرفه‌ای‌ها
• Ledger (سخت‌افزاری): امن‌ترین گزینه
• com (تحت وب)
• Trezor (سخت­ افزاری)
• Mycelium (موبایل)
• BlueWallet (موبایل)
• Exodus  (دسکتاپ و موبایل)
• Bitcoin Wallet (موبایل)

کریپتو

کریپتو زیر مجموعه ی ارز دیجیتال است که مخفف کریپتو (رمز) کارنسی (ارز) می باشد و به ارزهایی گفته می ‌شود که بر پایه ­ی تکنیک‌های رمزنگاری شده ساخته می‌شوند. که معادلی که در فارسی بیشتر با آن همخوانی دارد رمز ارز می باشد. هر چند کلماتی مثل ارز دیجیتال و ارز مجازی هم در این مورد به کار می‌روند که در بازار کریپتو و تحلیل موارد مرتبط با این بازار، دارای یک مفهوم هستند.

ویژگی های مثل غیرمتمرکز بودن، شفافیت، برگشت‌ناپذیری و جهانی بودن ارزهای دیجیتالی مثل بیت کوین، تعداد زیادی از مردم را به سمت این رمز ارزها سوق می دهد و هر روز بر تعداد متقاضیان آن می افزاید. در نهایت از همراهی شما عزیزان سپاسگزاریم.